Een week in Yucatán zonder auto: Mérida, Valladolid en de kust

Mérida als uitvalsbasis

De meeste reizigers landen op het vliegveld van Mérida en blijven daar de eerste twee nachten. Dat is geen toeval: het centrum is compact, de straten rond de Plaza Grande zijn 's avonds koel genoeg om te lopen en het busstation van ADO ligt op enkele straten van de meeste hotels. Boek je eerste nacht vooruit, want na een lange vlucht wil je niet in de middaghitte met een koffer door de wijk Centro zwerven.

Mérida is ook de plek om het ritme van Yucatán te leren. De stad is heter dan de kust, juist omdat ze landinwaarts ligt en de zeewind er niet komt. Van maart tot mei lopen de middagtemperaturen op tot ver boven de dertig graden, en dan werkt niemand tussen twaalf en vier. Doe zoals de inwoners: vroeg op pad, lang lunchen in de schaduw van een portaal, en pas tegen zonsondergang weer naar buiten.

Wat je in Mérida regelt voor je vertrekt

Alles wat met vervoer en geld te maken heeft, regel je hier, niet onderweg. De rijen bij het ADO-kantoor kunnen lang zijn in het weekend, dus koop je tickets vooruit of gebruik de automaat. Pinnen kan op veel plekken, maar contant geld blijft handig voor colectivos, cenotes en marktkramen waar geen kaartlezer staat.

Valladolid, Chichén Itzá en de cenotes

Vanuit Mérida rijd je in ongeveer twee uur naar Valladolid over een rustige snelweg. De stad zelf is klein en witgekalkt, met een plein dat 's avonds vol loopt en kerken die je binnen een dag hebt gezien. Valladolid is vooral een handige basis: de cenotes liggen dichtbij en Chichén Itzá is bereikbaar zonder auto, mits je vroeg opstaat.

Voor Chichén Itzá geldt één regel: wees er bij opening. De bussen en colectivos uit Valladolid vertrekken vroeg in de ochtend, en wie na tienen aankomt, staat in de rij tussen de touringcars en de middaghitte. De cenotes rond de stad zijn kleiner en rustiger; neem water mee, want de toegangsprijzen verschillen en eten is er beperkt. Voor een hacienda-overnachting geldt hetzelfde: boek vooruit, want de mooie exemplaren zitten in het hoogseizoen vol.

Chichén Itzá en de hacienda's

Chichén Itzá opent vroeg en de eerste uren zijn de enige dragelijke. Een colectivo of vroege bus brengt je er in ongeveer drie kwartier heen; de terugweg regel je ter plaatse, maar reken op wachten als je te laat aankomt. Een hacienda in de buurt is een logische tussenstop: je slaapt buiten de stad, eet er en bent 's ochtends als eerste bij de ruïnes.

Wat reizigers altijd vragen

De vragen hieronder komen telkens terug bij wie deze route voor het eerst plant. De antwoorden gaan over geld, timing en de hitte, want daar loopt het in de praktijk meestal mis.